Wszystkie silniki wysokoprężne wymagają wtrysku paliwa do komory spalania, a nie do kolektora dolotowego, jak ma to miejsce w jednostkach benzynowych. Nawet starsze diesle, wyposażone w system wtrysku pośredniego, podawały paliwo do specjalnej komory wirowej połączonej z przestrzenią wewnątrz cylindra. Taki rodzaj wtrysku wymaga podania paliwa pod niezwykle wysokim ciśnieniem, od kilkuset do nawet tysięcy atmosfer. Za to odpowiedzialna jest pompa wtryskowa diesla, która wyposażona jest w wiele współpracujących ze sobą elementów, którym za chwilę się przyjrzymy.
Jakie są podstawowe elementy pompy wtryskowej?
Najbardziej istotnym elementem każdej pompy jest jej sekcja tłocząca, która bezpośrednio odpowiada za wytworzenie wysokiego ciśnienia paliwa. Jednak oprócz elementu odpowiedzialnego za tłoczenie w pompie znajduje się wiele innych części, które odpowiedzialne są za przygotowanie konkretnej dawki paliwa (w starszych pompach) lub utrzymanie wysokiego ciśnienia na konkretnym poziomie (w pompach układu Common Rail). Oto typowa lista podzespołów pomp wtryskowych:
-
Wałek napędowy – napędzany przez silnik spalinowy, zawierający popychacze naciskające na kolejne sekcje tłoczące,
-
Elementy tłoczące – składające się z cylinderka i tłoczka, które muszą ściśle do siebie przylegać,
-
Elektrozawór pompy wtryskowej – odpowiedzialny za utrzymywanie odpowiedniego ciśnienia paliwa (układ CR) lub tylko za jego odcięcie (starsze pompy),
-
Regulator biegu jałowego – obecny w starszych pompach, odpowiadający za utrzymanie stałych niskich obrotów silnika, gdy kierowca nie dotyka pedału gazu,
-
Czujnik pompy wtryskowej – instalowany w niektórych pompach układu Common Rail, wykrywający ciśnienie panujące na jej wyjściu,
-
Korektor dawki paliwa – element mechaniczny dbający, by wielkość dawki nie rosła samoczynnie wraz ze wzrostem obrotów silnika, instalowany w pompach starszego typu.
Objawy zużycia pompy wtryskowej – jak je rozpoznać?
Najbardziej widocznym symptomem niedomagającej pompy są trudności z odpalaniem. Podczas pracy rozrusznika, gdy obroty silnika i zarazem pompy są kilkukrotnie niższe niż na biegu jałowym, najbardziej widoczne stają się wszelkie nieszczelności utrudniające zbudowanie wymaganego ciśnienia paliwa. Zwykle problem ten objawia się na mocno rozgrzanym silniku, ponieważ rozszerzalność cieplna elementów metalowych sprawia, że nieszczelności robią się jeszcze większe. W przypadku starszych rozwiązań w diagnozie pomagało polanie korpusu pompy wtryskowej diesla zimną wodą – jeżeli silnik odpalał natychmiast, oznaczało to konieczność naprawy pompy. W przypadku nowoczesnych pomp systemu Common Rail, może też pojawić się uszkodzenie elektrozaworu lub czujnika, które sterują ciśnieniem paliwa na wspólnej listwie i je monitorują. Efektem jest zapalenie się kontrolki awarii silnika, ograniczenie jego mocy, a w pewnych przypadkach całkowity brak możliwości dalszej jazdy.
Wymiana lub naprawa pompy wtryskowej – co wybrać?
W przypadku nowszych aut w grę może wchodzić zdobycie oraz instalacja zupełnie nowej pompy, bezpośrednio od producenta. Niemniej jest to bardzo kosztowna operacja i trzeba liczyć się z wydatkiem przynajmniej kilku tysięcy złotych. W przypadku starszych aut, do których nowe części nie są już dostępne, jedynym wyjściem jest naprawa pompy wtryskowej. Nic też nie stoi na przeszkodzie, by regenerację wykonać w przypadku podzespołu ze stosunkowo nowego auta, co jest znacznie tańsze niż wymiana. W sklepie Gazparts.pl znajdziesz szereg części zamiennych doskonałej jakości do popularnych pomp.
Pomimo faktu, że współczesne auta mają dużo bardziej skomplikowaną budowę, zwłaszcza jeśli chodzi o silniki, to pompy wtryskowe diesla w stosowanym dziś systemie Common Rail są o wiele prostsze, niż ich tradycyjne odpowiedniki. Wynika to z faktu, że zadaniem pompy CR jest wyłącznie wygenerowanie odpowiedniego ciśnienia paliwa oraz jego utrzymanie, nie ma w niej więc mechanizmów odpowiedzialnych za kontrolę obrotów biegu jałowego, dawki paliwa, kąta wyprzedzenia wtrysku i innych kluczowych parametrów. Wystarczy tylko kilka prostych czujników, elektrozaworów oraz sprawna sekcja tłocząca.
FAQ: Często zadawane pytania
Czy zużyta pompa może powodować trudności z odpalaniem?
Tak, co prawda nie tylko ona może być odpowiedzialna za ten stan, jednak często tak właśnie się dzieje. Zużycie współpracujących ze sobą elementów, zwłaszcza nieszczelności na sekcjach tłoczących, spowoduje brak możliwości wygenerowania odpowiedniego ciśnienia paliwa i zarazem wystarczającej dawki startowej.
Jak niesprawna pompa wtryskowa wpływa na jazdę?
W starszych samochodach, które posiadały klasyczne pompy, złe działanie pompy ma wpływ na zachowanie auta niemal w każdych warunkach. W przypadku pomp systemu Common Rail, gdy ciśnienie paliwa jest za niskie zauważalny będzie głównie spadek mocy oraz pojawienie się kontrolki awarii silnika. Przy zbyt wysokim ciśnieniu dojdzie do blokady zapłonu i konieczności holowania auta.